De meeste mkb-websites hebben geen zoekfunctie nodig. Heb je tien tot twintig pagina's, dan vindt een bezoeker sneller iets via een helder menu dan via een zoekbalk. Een zoekfunctie gaat pas meetellen zodra je site tientallen pagina's, producten of kennisartikelen heeft, waar bezoekers echt naar één specifiek ding op zoek zijn.
Wanneer een zoekbalk wel iets toevoegt
Er zijn drie situaties waarin zoeken echt helpt. De eerste is een webshop of catalogus: iemand weet welk product hij wil en typt dat liever in dan dat hij door vier categorieën klikt. De tweede is een uitgebreide kennisbank of veelgestelde-vragensectie, waar dertig of meer losse antwoorden staan. De derde is een site met veel losse projecten, locaties of medewerkers, waar mensen op naam zoeken.
De gemene deler: er zijn zoveel losse items dat je ze onmogelijk allemaal in een menu kunt hangen. Zolang dat niet zo is, ben je een deur aan het bouwen naast een deur die al open staat.
Kort testje
Schrijf op wat een bezoeker bij jou komt doen. Bij een hovenier is dat meestal: kijken wat je doet, zien of je in de buurt werkt, iets van eerder werk zien, contact opnemen. Dat zijn vier dingen. Die horen in je menu, niet achter een zoekbalk. Bij een fietsenwinkel met driehonderd onderdelen op voorraad is het antwoord anders.
Waarom een zoekfunctie op een kleine site vaak tegenwerkt
Een zoekbalk belooft iets. Zodra iemand hem gebruikt en niets bruikbaars terugkrijgt, is dat een teleurstelling, en op dat moment vertrekt hij eerder dan wanneer de balk er nooit was geweest. Op een kleine site gebeurt dat vaak, om een simpele reden: bezoekers typen andere woorden dan jij op je site gebruikt. Iemand zoekt "kapotte kraan", jij hebt het over "sanitair en leidingwerk". Nul resultaten.
Daar komt bij dat de standaard zoekfunctie van veel websitesystemen alleen letterlijk zoekt. Geen synoniemen, geen spelfouten opvangen, geen begrip van wat iemand bedoelt. Wie "openingstijd" intypt en niets vindt omdat jouw pagina "openingstijden" heet, concludeert dat je site rommelig is.
Een zoekbalk is geen oplossing voor een menu waarin niemand iets terugvindt.
Wat je beter eerst regelt
Bijna altijd zit de winst in de weg ernaartoe, niet in het zoeken zelf.
Een menu met gewone woorden. Vier tot zeven items, benoemd zoals je klant het zegt. "Prijzen" in plaats van "tarieven en voorwaarden", "Wat we doen" in plaats van "expertise".
Verwijzingen onderaan elke pagina. Wie je dienstenpagina uitleest, wil daarna vaak weten wat het kost of hoe hij contact opneemt. Zet die link er dan neer, in plaats van hem terug te sturen naar het menu.
Een veelgestelde-vragenblok op de juiste pagina. Veel zoekopdrachten op kleine sites zijn eigenlijk vragen: kom je bij mij in de buurt, kan het deze week, wat kost het ongeveer. Een antwoord op de pagina waar de vraag opkomt, werkt beter dan een zoekbalk.
Een footer die als vangnet werkt. Contactgegevens, openingstijden en de belangrijkste pagina's onderaan elke pagina. Dat is waar mensen kijken als ze iets kwijt zijn.
Zoekfunctie, Google en AI: wat het wel en niet doet
Een zoekbalk op je site doet niets voor je vindbaarheid in Google. Het is een hulpmiddel voor bezoekers die al binnen zijn, geen SEO-maatregel. Wat je wel moet weten: de resultaatpagina's van je eigen zoekfunctie (die adressen met een zoekterm erin) horen niet in Google terecht te komen. Ze bevatten geen eigen inhoud en leveren alleen dunne, dubbele pagina's op. In een goed opgezette site staan ze standaard buiten de index. Vraag dat na als je een zoekfunctie laat toevoegen.
Hetzelfde geldt voor AI-zoekmachines: die lezen je gewone pagina's, niet je interne zoekresultaten. Wat een AI nodig heeft, is een duidelijke pagina per onderwerp met een helder antwoord erin. Dat is precies dezelfde investering die je bezoekers helpt.
Eén voordeel is er wel, en dat wordt vaak vergeten: als je een zoekfunctie hebt, kun je bijhouden wat mensen intypen. Dat is gratis onderzoek naar wat je klanten zoeken en op je site niet vinden. Zie je vijftien keer "spoed" langskomen, dan weet je welke pagina je mist.
Samengevat
- Onder ongeveer twintig pagina's voegt een zoekfunctie weinig toe.
- Wel nuttig bij een webshop, een grote kennisbank of veel losse items.
- Een lege zoekopdracht kost je vaker een bezoeker dan geen zoekbalk.
- Investeer eerst in menu, doorverwijzingen en een goede footer.
- Zorg dat je eigen zoekresultaatpagina's niet in Google belanden.
- Heb je een zoekfunctie: kijk wat mensen intypen, dat wijst je op ontbrekende pagina's.